Kaas. Laten we het vandaag over kaas hebben. Vandaag wordt er weer niet langs en door dorpen gefietst waar bekende schrijvers en/of dichters geboren werden, stierven of ergens tussen die twee momenten schreven aan een oeuvre. Maar over hét streekproduct van deze etappe werd wel het nodige geschreven. Kaas blijkt een mooi motief en soms zelfs een bruikbaar thema.
Marc-Antoine Girard de Saint-Amaint (1594-1661). Wie kent hem niet, en toch was hij een van de eerste leden van de Académie française. Helaas voor Girard de Saint-Amaint was criticus Nicolas Boileau niet gecharmeerd van zijn werk. Hij maakte het belachelijk, en dat betekende dat de dichter twee eeuwen lang genegeerd werd.
Gelukkig hebben we zijn gedicht ‘Le fromage’ nog, met daarin een verborgen eerbetoontje aan de brie:
Assis sur le bord d’un chantier
Avec des gens de mon métier,
C’est-à-dire avec une troupe
Qui ne jure que par la coupe,
Je m’écrie, en lâchant un rot :
Béni soit l’excellent Bilot !
Il nous a donné un fromage
A qui l’on doit bien rendre hommage.
Ô Dieu ! quel manger précieux !
Quel goût rare et délicieux !
Qu’au prix de lui ma fantaisie
Incague la sainte Ambroisie !
Ô doux Cotignac de Bacchus !
Fromage, que tu vaux d’écus !
Je veux que ta seule mémoire
Me provoque à jamais à boire.
A genoux, enfants débauchés,
Chers confidents de mes péchés,
Sus ! qu’à pleins gosiers on s’écrie
Béni soit le terroir de Brie ;
Béni soit son plaisant aspect,
Qu’on n’en parle qu’avec respect,
Que ses fertiles pâturages
Soient à jamais exempts d’orages ;
Que Flore avec ses beaux atours,
Exerçant mille amoureux tours
Sur une immortelle verdure,
Malgré la barbare froidure
Au visage morne et glacé,
Y tienne à jamais enlacé
Entre ses bras plus blancs qu’albâtre
Le gai printemps qui l’idolâtre ?
Que, comme autrefois, Apollon
Délaisse torche et violon,
Et s’en vienne dans ces prairies
Dans ces grandes plaines fleuries,
Garder en guise de vacher
Un troupeau qui nous est si cher
Et dont la mammelle féconde
Fournit du lait à tout le monde.
Mais je veux l’encharger aussi
Qu’il s’en prenne plus de souci,
Il faut qu’un jour il s’y remette,
Qu’il ne fit de celui d’Admette
Lors que le patron des matois,
Portant cinq crocs au lieu de doigts,
Qui faisaient le saut de la carpe
Joua sur ses boeufs de la harpe,
Et le laissa sous un ormeau
Flûter son saoul d’un chalumeau
Que jadis l’amoureux martyre
Fit entonner au grand satyre. […]
Wat zou Nicolas Boileau van Kees Stip (1913-2001) vinden? Zou hij het Stip kwalijk nemen dat hij in ‘Op een muis’ de draak steekt met Franse kazen:
Een kleine huismuis aan de Maas
hield niet van Nederlandse kaas.
Was het geen Camembert of Brie
dan huilde hij een dag of drie
totdat zijn moeder zei: “Mon cher,
hou op met je gecamemblèr.”
Victor Meusy (1856-1922)- schreef ook een gedicht dat de titel ‘Le fromage’ heeft. Het is weliswaar een loflied op kaas, en eert de traditie van het nuttigen ervan, maar ondertussen neemt Meusy het ook allemaal niet zo serieus. Hij was dan ook vooral een schrijver van liedjes. Liedjes van het cabareteske genre:
Hier hoe Fanchon Daemers denkt dat het lied gezongen moet worden:
Leave a Reply